Wczesne wykrywanie i zapobieganie zwiększonemu ryzyku zachorowania na cukrzycę typu 1

Na czym polega?

Cukrzyca typu 1 jest chorobą autoimmunologiczną. Oznacza to, że organizm błędnie rozpoznaje komórki własnego ciała jako nieprawidłowe i zaczyna je niszczyć. Wraz z naukowcami z najlepszych europejskich ośrodków opracowaliśmy metodę umożliwiającą identyfikację dzieci, u których w przyszłości może wystąpić choroba. Badanie polega wykonaniu testu genetycznego z krwi dziecka. Program nazywa się " Wczesne wykrywanie i zapobieganie zwiększonemu ryzyku zachorowania na cukrzycę typu 1" i jest organizowany przez Zakład Badań Przesiewowych Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie.

Ośrodek ten posiada ugruntowane, bogate, wieloletnie doświadczenie w przeprowadzaniu badań przesiewowych. Zaletą projektu " Wczesne wykrywanie i zapobieganie zwiększonemu ryzyku zachorowania na cukrzycę typu 1" jest możliwość identyfikacji dzieci przed wystąpieniem pierwszych oznak choroby. Dzięki temu możliwym jest podjęcie próby zapobiegawczej w ramach badania SINT1A oraz objęcie kompleksową opieką zdrowotną przez wysoko wykwalifikowany zespół specjalistów z Oddziału Klinicznego Diabetologii Dziecięcej i Pediatrii.

Dlaczego moje dziecko powinno wziąć udział w badaniu przesiewowym?

Cukrzyca typu 1 to najczęstsza choroba metaboliczna dzieci i nastolatków. Nie daje wyraźnych pierwszych objawów do momentu, w którym dochodzi do nieodwracalnych zmian w organizmie ludzkim. Do dnia dzisiejszego wszystkie dostępne metody na terenie Polski pozwalały na wykrycie wczesnych oznak już rozwijającej się choroby. W odróżnieniu od nich, nasza umożliwia identyfikację dzieci jeszcze przed pojawieniem się reakcji autoimmunologicznej odpowiedzialnej za niszczenie organizmu, a więc za pierwsze objawy choroby.

Dzięki temu możliwe jest zakwalifikowanie dziecka do dalszego monitorowania nakierowanego na pierwsze oznaki cukrzycy typu 1. Ponadto, wszystkim dzieciom z podwyższonym ryzykiem zostanie zaproponowany udział w badaniu SINT1A, którego celem jest prewencja choroby. Udział dziecka w badaniu przesiewowym jest bezpłatny, a badanie wykonywane jest z krwi pobieranej w ramach obowiązkowych na terenie Polski, państwowych badań przesiewowych noworodków w kierunku innych groźnych chorób.

Jakie są korzyści z badania przesiewowego?


  • Identyfikacja dzieci ze zwiększoną predyspozycją genetyczną do zachorowania na cukrzycę typu 1
  • Szybkie rozpoznanie wczesnej fazy cukrzycy typu 1 u dziecka
  • Szansa zapobiegnięcia rozwojowi cukrzycy typu 1 u dziecka
  • Możliwość włączenia postępowania zapobiegającego cukrzycy typu 1 u dzieci predysponowanych jeszcze przed aktywacją procesu autoimmunologicznego
  • Możliwość zapobiegnięcia wystąpieniu cukrzycowej kwasicy ketonowej oraz powikłań cukrzycy
  • Badanie przesiewowe jest bezpłatne!

Które ośrodki położnicze oferują możliwość wykonania badania przesiewowego urodzonym w nim noworodkom?


  • Szpital Kliniczny im. ks. Anny Mazowieckiej w Warszawie, Karowa 2, 00-315 Warszawa
  • Szpital Specjalistyczny im. Świętej Rodziny, Madalińskiego 25, 02-544 Warszawa
  • Szpital Specjalistyczny św. Zofii w Warszawie, Żelazna 90, 01-004 Warszawa
  • Szpital Specjalistyczny „Inflancka” im. Krysi Niżyńskiej „Zakurzonej”, Inflancka 6, 00-189 Warszawa 

W jaki sposób zgłosić do badania przesiewowego dziecko urodzone w ośrodku spoza listy?


Instrukcja postępowania:

1. Wydrukuj zgodę na badanie genetyczne oraz zapoznaj się z ulotką. Pamiętaj, że w badaniu przesiewowym mogą wziąć udział dzieci do 7. dnia życia.

2. Wypełnij samodzielnie zgodę na badanie genetyczne:
  • Wpisz imię i nazwisko matki i PESEL matki
  • W miejscu „Tu nakleić etykietę z kodem” wpisz numer bibuły pobranej na badanie przesiewowe noworodków, która jest na wklejce w książeczce zdrowia dziecka (badanie przesiewowe).
  • Na odwrotnej stronie wpisz adres do korespondencji i numer telefonu komórkowego.
3. Udaj się wraz z wydrukowanymi dokumentami i książeczką zdrowia dziecka do lekarza w celu uzyskania podpisu (lekarz neonatolog/pediatra/lekarz rodzinny). Możesz również poprosić lekarza na oddziale ginekologiczno-położniczym jeśli jesteś w trakcie pobytu w szpitalu po porodzie.

4. Podpisaną przez lekarza zgodę na badanie genetyczne należy przesłać kurierem lub listem poleconym z potwierdzeniem odbioru na adres: Instytut Matki i Dziecka, Zakład Badań Przesiewowych i Diagnostyki Metabolicznej, ul. Kasprzaka 17A, 01-211 Warszawa. W przypadku pobytu w szpitalu po porodzie deklarację powinien wysłać Twój lekarz prowadzący.

5. Pamiętaj, że badanie wykonuje się z krwi pobranej na bibułkę w ramach obowiązkowego w Polsce programu badań przesiewowych dla noworodków. Z tego powodu nie trzeba pobierać dodatkowo krwi od dziecka aby wziąć udział w badaniu.

6. Wszyscy rodzice dzieci z podwyższonym ryzykiem zachorowania będą zaproszeni przez lekarza diabetologa w celu omówienia dalszego postępowania.

Projekt realizowany jest przez Zakład Badań Przesiewowych I Diagnostyki Metabolicznej, Instytut Matki i Dziecka w Warszawie

Pliki do pobrania

Badanie prowadzone przez:

Zakład Badań Przesiewowych i Diagnostyki Metabolicznej
ul. Kasprzaka 17A, 01-211 Warszawa,
przesiew@przesiew.imid.med.pl
Sponsor badania:

Fundacja Helmsley Charitable Trust